“De evolutie van fysiotherapie”

Met veel plezier presenteren wij: Golden Oldies! Fysiotherapeuten met jarenlange ervaring die de kwaliteit binnen FysioHolland waarborgen zullen hier hun intrede maken. Met deze keer: Wim Hullegie, fysiotherapeut en vakfilosoof.

Als beginnend fysiotherapeut zag Wim Hullegie in een psychiatrische kliniek hoe patiënten verstijfd bewogen. Op indringende wijze werd hij geconfronteerd met de heilloze scheiding van geest en lichaam. Die letterlijk en figuurlijk schokkende waarnemingen waren voor hem een cruciale wake up-call. Zijn kijk op bewegen en het vak fysiotherapie veranderde ingrijpend. Hij ging gericht lezen in filosofische werken. Zo vond hij in de boeken van de Franse filosoof Merleau-Ponty, Plessner, Darwin en Foucault voor hem richtinggevende gedachten over alternatieven om afscheid te nemen van het dualistische denken. In plaats van het mechanische mensbeeld in de zorg wil Wim een denkwijze over bewegen en gezondheid bevorderen, waarbij beweeggedrag en het bestuderen ervan niet wordt gesplitst in lichaam en geest.

‘De meerwaarde van fysiotherapie zou op een totaal andere manier ingevuld moeten worden. We moeten meer ‘out of the box’ denken.’

Autodidact Wim ontwikkelde zich in de jaren ‘80 naast zijn werk als fysiotherapeut tot vakfilosoof. In 1995 promoveerde hij zelfs als zodanig. Hij zocht naar onderbouwing van het handelen van fysiotherapeuten. Daarbij kwam hij tot de conclusie dat de meerwaarde van de fysiotherapie op een totaal andere manier ingevuld zou moeten worden. Die meerwaarde zou gezocht moeten worden in ‘out of the box’ denken, waarbij fysiotherapeutische behandeling onderdeel uitmaakt van een integrale benadering (oplossingsruimte) die andere deeloplossingen in samenhang toelaat. Op zichzelf staande fysiotherapeutische interventies zijn in de ogen van Wim slecht vergelijkbaar, omdat niet elke patiënt hetzelfde in elkaar steekt. De casuïstiek zou meer gevolgd moeten worden. Het is een zienswijze die veel vergt van de fysiotherapeut en cliënt, die ook nog veel weerstand oproept. Er is dus ook het nodige wetenschappelijke werk aan de winkel om de nieuwe inzichten praktische handvaten te geven.

Gelukkig beschikt Wim Hullegie over de vereiste wetenschappelijke drive. Die paart hij aan praktijkervaring die hij opdeed in de eerste lijn. Na zijn werk als fysiotherapeut in de psychiatrie ging hij aan de slag in Enschede, waar hij samen met Marcel Richter een bloeiende praktijk opzette. Samen begeleidden ze jarenlang de lokale trots F.C. Twente en vestigden ze een omvangrijk gezondheidscentrum met huurders uit diverse verschillende disciplines. De fysiotherapeuten die bij hen in dienst kwamen, werden op inhoud gestimuleerd, met promotietrajecten en multidisciplinaire samenwerking met specialisten en huisartsen. Fysiotherapeut Karen Harmelink toonde bijvoorbeeld in haar promotie-onderzoek aan dat kortdurende hoogintensieve nazorg in de eerste acht dagen bij vooraf gecategoriseerde cliënten effectiever is dan langdurende behandeling. Dat inzicht werd aangewend in het spraakmakende nazorgtraject voor nieuwe heupen en knieën met de orthopedie van MST. Werner van de Ven, werkzaam bij FysioHolland Enschede, doet nu onderzoek naar de flexibiliteit van het neuromotorisch systeem om meer zicht te krijgen op de stagnaties van herstel na een knie vervangende operatie of voorste kruisband reconstructie. Deze onderzoekslijn is opgezet met prof. Meulenbroek van het Donders Instituut Nijmegen.

Wims werk bij FysioHolland

Wim heeft veel bestuurlijk werk gedaan bij de Nederlandse Vereniging voor Sportfysiotherapie en was jarenlang redacteur bij vakbladen. Ook nu draagt hij nog regelmatig bij aan publicaties, zoals afgelopen maand in vakblad FysioPraxis. De laatste jaren heeft Wim zich verbonden aan FysioHolland, waar hij inhoudelijke en wetenschappelijke impulsen wil geven aan de nieuwe generatie fysiotherapeuten. Zijn ambitie is om vanuit de FysioHolland-Academy meer onderzoekslijnen uit te zetten. Er zijn genoeg belangrijke thema’s die de komende tijd uitgediept moeten worden. De impuls die digitalisering in een blended aanpak vorm kan geven aan de oplossingsruimte tussen fysiotherapeut en cliënt is daar één van. Maar minstens zo belangrijk is de ontwikkeling van ‘evolutionair’ denken binnen de fysiotherapie, dat moet leiden tot een beter inzicht in herstel-oplossingen en een integrale benadering daarvan. Dat moet de fysiotherapie definitief bevrijden van dualistisch denken over een mechanisch mensbeeld.